RAVEL | MUSORGSKI

x

6 listopada 2021, godz. 19.00
Studio Koncertowe Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego w Warszawie

Wykonawcy
Paweł Kowalski | fortepian
Polska Orkiestra Sinfonia Iuventus im. Jerzego Semkowa
Jerzy Maksymiuk | dyrygent

Program
Maurice Ravel – Koncert fortepianowy G-dur
Modest Musorgski – Obrazki z wystawy (ar. M. Ravel)

 

 

Paweł Kowalski  – fot. Bartosz Szustakowski; Jerzy Maksymiuk – fot. archiwum Artysty

x

W sierpniu 1873 zmarł nagle w wieku 39 lat Wiktor Hartmann – rosyjski malarz, rysownik, ilustrator książek i architekt; niebawem upamiętniono go retrospektywną wystawą jego dzieł. Przeżywający śmierć swego przyjaciela Modest Musorgski wspominał, iż odbierał oglądane tam obrazy, rysunki i szkice bardzo „muzycznie” – podczas zwiedzania wystawy natychmiast rodziły się w jego umyśle tematy i melodie, które szybko zapisywał, i tak w czerwcu 1874 powstały Obrazki z wystawy, nazwane przez samego kompozytora „albumem”. Uwiecznia w dźwiękach dziesięć wizji Hartmanna, łącząc je motywem Promenady – symbolu przemieszczania się po salach ekspozycji. Co ciekawe, większość inspiracji dla cyklu, który stać się miał wręcz emblematyczny dla muzyki rosyjskiej swego czasu, dostarczyły podróże Hartmanna poza Rosję, ale też splendor dziejów Rusi ukazuje Wielka Brama Kijowska, zainspirowana (nigdy niezrealizowanym) projektem architektonicznym. Trudno uwierzyć, że genialny cykl Musorgskiego nie został zauważony za jego życia. Doceniono go dopiero w XX wieku, zwłaszcza dzięki olśniewającej orkiestracji Ravela (1922), zauroczonego „symfonizmem” skomplikowanej fortepianowej faktury miniatur Musorgskiego.

„Moją wolą było napisanie koncertu z prawdziwego zdarzenia, czyli dzieła błyskotliwego, wyraźnie eksponującego wirtuozerię solisty, bez dążenia do przesadnej powagi. Za wzór miałem dwóch muzyków, którzy moim zdaniem stworzyli najlepsze przykłady tego typu kompozycji: Mozarta i Saint-Saënsa. Dlatego pierwotnie planowałem nazwać koncert mianem divertissement” – tak komentował swe późne, powstające na przestrzeni wielu lat arcydzieło Maurice Ravel. Ostateczną inspiracją była podróż do USA i fascynacja wspaniałym poziomem tamtejszych orkiestr, ale i żywą muzyką jazzbandów; pobrzmiewają w nim też echa pierwotnego planu oparcia koncertu o motywy muzyki baskijskiej. Barwne, efektowne, finezyjne dzieło zagra Paweł Kowalski, jeden z najbardziej wszechstronnych polskich muzyków, sięgający po rozległy repertuar, od Mozarta i Chopina do Panufnika, Kilara i Góreckiego, muzykę kameralną, filmową oraz jazz. Pianista był pierwszym po Krystianie Zimermanie wykonawcą Koncertu fortepianowego Witolda Lutosławskiego, który zagrał w Warszawie pod dyrekcją kompozytora.

Wielką atrakcją tego koncertu będzie obecność za dyrygenckim pulpitem Maestro Jerzego Maksymiuka, który w tym roku obchodził 85. urodziny. Niemal pół wieku temu rozkochał w sobie melomanów, prowadząc brawurowo Polskę Orkiestra Kameralną, a to przecież było tylko jedno z pól jego przebogatej aktywności. Dyrygował i dyryguje wieloma zespołami w kraju i za granicą, wszędzie budząc podziw dla swej niespożytej, zdumiewającej energii, która zdaje się promieniować na wszystkich muzyków i udzielać się słuchaczom. [pmac]

Patroni medialni: TVP Kultura, Presto, polmic.pl
Organizator: Polska Orkiestra Sinfonia Iuventus im. Jerzego Semkowa
Organizator zastrzega prawo do zmiany programu koncertu lub jego wykonawców